Total Pageviews

Wednesday, 16 February 2011

'Love Story'





Y Cymro – 18/02/11

Gyda chymaint o sioeau yn agor a chau yma yn Llundain, mae’n anodd iawn gweld popeth. I‘r rhai sy’n fy nilyn ar Twitter (@paul_griffiths_) fe wyddoch mod i yn y theatr bron bob nos yn ddiweddar! Allai’m cwyno, gan fy mod wrth fy modd!

Y newyddion yr wythnos hon yw bod y sioe ‘Dirty Dancing’ yn dod i ben ar gychwyn mis Gorffennaf eleni. Mae’r sioe wedi ymgartrefu yn yr Aldwych ers 2006, a rhaid cyfaddef mod i’n eitha’ balch ei bod hi’n mynd! Doeddwn i ddim yn ffan fawr ohoni, ac yn synnu ei bod hi wedi para cyhyd. I’r miloedd oedd wedi gwirioni (gan gynnwys bysus di-ri o wragedd Caernarfon!) peidiwch â phoeni, mae 'na sôn am daith yn yr Hydref drwy’r wlad!

Newyddion sydd wedi fy siomi’n fawr yw bod drama gerdd Howard Goodall ‘Love Story’ hefyd yn cau’n gynnar ddiwedd Chwefror. I’r rhai sydd heb ei weld, mynnwch eich tocynnau heddiw. Mae hi’n fendigedig o sioe, yn deimladwy, dwfn a dirdynnol mewn mannau, ac yn seiliedig ar y ffilm o’r un enw.

Dilyn perthynas dau fyfyriwr, o dras dra gwahanol, wna’r stori; ‘Oliver Barrett IV’ (Michael Xavier) a ‘Jenny Cavilleri’ (Emma Williams) sy’n syrthio dros eu pen a’u clustiau mewn cariad a’i gilydd, yng ngwyneb llwyth o dreialon. O gychwyn y ddrama, ac i ddilynwyr selog y ffilm, mae’n amlwg na fydd diwedd hapus i’w hanes, wrth i Leukaemia lwydo bywyd Jenny, sy’n arwain at ei marwolaeth ifanc gynnar.

Does dim angen dweud fod mwyafrif, os nad y cyfan o’r gynulleidfa yn eu dagrau at ddiwedd y sioe. Ac nid rhyw igian crio smalio, ond bonllefau o ing a phoen, wrth wylio a sylweddoli bod y garwriaeth berffaith a phrydferth yma yn dod i ben.

Perfformiadau pwerus a bythgofiadwy Michael Xavier ac Emma Williams sy’n goleuo llwyfan theatr y Duchess, ac sydd wedi sicrhau canmoliaeth uchel i bawb a’u gwelodd. Braf hefyd oedd gweld y Gymraes o’r Rhyl, Rebecca Trehearne ymysg y cwmni. Os am fynd, ewch a phaced go swmpus o hancesi efo chi!

Mae ‘Love Story’ i’w weld yn y Duchess tan 26ain o Chwefror.

'Clybourne Park'






Y Cymro – 18/02/11

A sôn am berfformiadau pwerus, mi ges i’r cyfle o’r diwedd i weld cynhyrchiad y Royal Court o ‘Clybourne Park’, y bu cymaint o ganmoliaeth a sylw iddi ers y llynedd. Bellach, wedi ymgartrefu yn theatr Wyndhams, mae’r cynhyrchiad a’r ddrama ddadleuol yma yn dal i gorddi a chosi’r cynulleidfaoedd, gyda’u stori sy’n llawn o jôcs a chyfeiriadaeth hiliol, am bob carfan o’r gymdeithas.

Mae’r act gyntaf wedi’i gosod yn 1959, mewn tŷ ynghanol swbwrbia dosbarth canol croenwyn Clybourne Park, Chicago, ble mae ‘Russ’ (Stuart McQuarrie) a’i wraig hurt ‘Bev’ (Sophie Thompson) yn paratoi i fudo o’r ardal i ran arall o’r ddinas. Buan y sylweddolwn fod yna nifer o resymau dros hyn, nid yn unig am fod eu mab ‘Kenneth’ wedi cyflawni hunanladdiad yn y tŷ, yn dilyn ei brofiadau yn Rhyfel Korea, a’r ymateb a dderbyniodd gan y gymuned leol wedi iddo ddychwelyd. Ymateb a digwyddiadau sydd wedi suro ac sy’n dawel ladd enaid a meddwl ei dad Russ, wrth iddo ferwi’n dawel yn ei sedd gydol yr act gyntaf, cyn ffrwydro’n wenfflam ar ei diwedd. Ffrwydrad sy’n cal ei danio yn sgil ymweliad arweinydd cymdeithas y cymdogion lleol ‘Karl’ (Stephen Campbell Moore), sy’n erfyn arnynt i wrthod gwerthu, wedi deall mai teulu croenddu fydd yn ymgartrefu yno.

Hanner can mlynedd yn ddiweddarach, fe gychwyn yr ail act yn 2009, ac mae’r tŷ ar fin cael ei ddymchwel, er mwyn codi cartref newydd i deulu croenwyn, ynghanol y gymuned groenddu! Fe dry’r holl ddadleuon ar ei ben, sy’n dysteb i ffwlbri a ffars yr Oes sydd ohoni.

Mewn sgript sy’n llawn ergydion a sylwadau miniog, am ein cymundedau, a gwirioneddau fydd yn brifo ambell un, mae digonedd o gyfleoedd hefyd gan Bruce Norris inni chwerthin yn uchel, boed hynny gyda, neu ar ben y cymeriadau. Mae 'na ambell glasur o jôc yma hefyd, ond sy’n llawer rhy las i’w hail adrodd ar dudalennau’r Cymro!

Rhwng adeiladwaith tynn y sgript, a pherfformiadau ffrwydrol a bythgofiadwy Stuart McQuarrie a Sophie Thompson (yn y ddwy act) dyma gynhyrchiad sy’n rhaid ichi’i weld.

Fydd hi ddim yn plesio pawb, a rhaid cyfaddef iddi gymryd rhyw chwarter awr o leia’ imi dderbyn a chael fy swyno gan y stori, ond unwaith mae’r crafangau’n cydio, mae’r canlyniad yn gadarnhaol iawn.

Mae 'Clybourne Park’ i’w weld yn y Wyndhams ar hyn o bryd – mwy o fanylion drwy ymweld â www.clybournepark.co.uk

Friday, 11 February 2011

'Me and My Girl'



Y Cymro – 11/02/11

Mae’n flwyddyn bellach ers i Daniel Evans ymgymryd â’r awenau fel arweinydd artistig Theatrau Sheffield, ac am flwyddyn y bu hi! Derbyniodd ganmoliaeth a nifer dirifedi o adolygiadau pedair neu bum seren gan y Wasg Genedlaethol, ond yn fwy pwysig efallai, fe enillodd barch ac edmygedd y gynulleidfa leol.

All neb wadu'r amrywiaeth helaeth a gyflwynwyd ar lwyfannau’r tair canolfan - o Ibsen i Shakespeare, o Sam Shepard i Polly Stenham. Uchafbwynt y flwyddyn imi’n bersonol oedd y ddrama gerdd ‘Me and My Girl’ a ddaeth i ben yr wythnos diwethaf.

Mae’r ddwy awr a hanner o daith o Lundain i Sheffield yn medru bod yn hynod o ddiflas, ond mae’r croeso a’r brwdfrydedd ymhen y daith yn euro pob milltir o’r daith. Synnais, i gychwyn, o weld cynifer o gynulleidfa ar gyfer matinee brynhawn Sadwrn, ond yn fwy na hynny, o glywed bod y mwyafrif o’r gynulleidfa amrywiol ar eu hail neu’u trydydd hymweliad. Bob un am ail-fyw’r mwynhad o weld y sioe am y tro cyntaf, a chael clywed yr alawon bythganiadwy fel ‘The Lambeth Walk’ neu ‘Leaning on a Lampost’. Ychwanegwch at hynny dalent diffuant a thrydanol Daniel Crossley fel y llanc ifanc ‘Bill Snibson’, sy’n etifeddu cyfoeth ei dad, a chalon ei gariad cyntaf ‘Sally Smith’ (Jemima Rooper) yng ngwyneb gwrthwynebiad ei deulu ffroenuchel y ‘Dduges Dene’ (Miriam Margolyes) a ‘Syr John Tremayne’ (Patrick Ryecart), ac fe gewch chi ddwy awr a hanner o adloniant pur.

Braf oedd gweld mai’r Cyfarwyddwr Cerdd o Gymru Jae Alexander oedd yn gyfrifol am y gerddoriaeth a thîm cynhyrchu profiadol gan gynnwys y cyfarwyddwr Anna Mackmin a’r arch goreograffydd Stephen Mear. Prawf sicr o lwyddiant y prynhawn oedd y dagrau o lawenydd a balchder a ddisgynnodd i lawr ruddiau addasydd y stori, Stephen Fry, a gododd ar ei draed mor sydyn â minnau, i gymeradwyo’r cwmni cyfan ar ddiwedd y sioe.

Gobeithio’n wir y bydd y cynhyrchiad unai’n teithio neu yn ymgartrefu yma yn Llundain am gyfnod yn hwyrach eleni. Cofiwch fod tymor o ddramâu David Hare i’w weld yn Sheffield ar hyn o bryd. Mwy am ‘Racing Demons’ dros yr wythnosau nesaf.

The Harri Parri's


Y Cymro – 11/02/11

Ac o Sheffield i’r Chapter yng Nghaerdydd, neu’n hytrach i bentref ‘Llanllai’ yng Ngorllewin Cymru, i gwrdd â thylwyth ‘Yr Harri-Parris’. Dyma sioe gerddorol llawn comedi o waith Llinos Mai, oedd hefyd yn gyfrifol am ei chyfarwyddo. Wel, am gymeriad! Yn seiliedig ar ei phrofiad personol o fudo o’r Gorllewin i Gaerdydd pan yn ddeunaw oed, mae’r sioe liwgar a llawn bywyd yn dilyn hanes ‘Anni’ sy’n penderfynu gadael ei theulu a’i ffrind gorau, er mwyn symud i Lundain.

Drwy gyfres o olygfeydd amrywiol sy’n cyfarch y gynulleidfa, a chadwyn o ganeuon hurt o ddoniol, cawn flas ar fywyd y wlad, a’r gobaith am fywyd gwell tu hwnt i’r ffin. Ond buan iawn mae’r hyder am hedfan yn troi’n hiraethu, a hafan o hen wynebau Clwb ‘Rumours’ Abergwaun yn apelio’n llawer mwy na strydoedd Soho.
Cryfder y gwaith oedd yr astudiaeth o fywyd plwyfol a naïf cymuned wledig, a chaneuon fel y ‘weekenders’ a’r dysgu Cymraeg yn ddoniol tu hwnt. Angerdd ac egni Llinos, ynghyd â Paul Morgans, Daniel Rochford a Gareth Wyn Griffiths fydd yn aros yn y cof, a braf gweld dewrder Cyngor y Celfyddydau i noddi a chefnogi prosiectau o’i math. Hir y pery hynny.

Yn anffodus, mae’r ddwy sioe bellach wedi dod i ben.

Friday, 28 January 2011

'The Long Mirror'




Y Cymro – 28/01/11

Ac i Hampstead fu’n rhaid mynd, i theatr fechan y Pentanmeters i weld cynhyrchiad o ddrama J.B Priestley, ‘The Long Mirror’. Wedi’i gyfansoddi ym 1940, tra bod Priestley yn byw yn Rhydychen, mae’r ddrama wedi’i gosod mewn gwesty preifat bychan yng Ngogledd Cymru. Roeddwn i’n dra phryderus cyn cyrraedd y theatr, gan na welais i’r un enw Cymraeg ymysg yr actorion oedd wedi’u dewis ar gyfer y ddrama.

Roedd mentro i mewn i’r theatr yn brofiad ynddo’i hun; dringo’r grisiau cul uwchben y dafarn a chael fy nghyfarch gan Léonie Scott-Matthews, noddwr a pherchennog y theatr ers 1968, a oedd, yn ei sequins a’i bling yn browd iawn o bob blwyddyn a chynhyrchiad. Hi hefyd oedd yn cyflwyno’r cwmni a’r gwaith ac yn falch iawn o fedru darllen e-bost a dderbyniodd gan fab Priestley, yn canmol naws ac agosatrwydd y lleoliad a’r cynhyrchiad.

‘Branwen Elder’ (Eva Gray) yw prif gymeriad y ddrama, sy’n lletya yn y gwesty, ynghyd â ‘Mrs Tenbury’ (Karin Fernald). Wrth i’r ddwy ymddiddan yn y lolfa, tra bod y bwtler o ‘Gymro’ ‘Thomas Williams (Simon Purdey) yn gweini te iddynt, fe ddaw hi’n amlwg fod gan Branwen alluoedd goruwchnaturiol, a’i bod hi mewn cysylltiad meddyliol gyda ‘Michael Camber’ (David Manson) a’i wraig ‘Valerie’ (Amanda Sterkenburg) sydd hefyd yn cyrraedd y gwesty maes o law.

Yn anffodus, er ei ymdrech orau, acen ddeheuol ystrydebol oedd gan Simon Purdey, a roddodd gryn gysgod dros y cyfan imi. Rhaid cofio mai cynhyrchiad amatur mwy neu lai oedd hwn, heb fawr o gyllideb am set, sain, map o Gymru na goleuo gofalus, er hynny, does 'na ddim cost o gwbl am ddychymyg a synnwyr theatrig. Yn anffodus i’r cwmni, er pa mor hynaws oedd stori’r ddrama, roedd angen llawer mwy o ddyfeisgarwch a dychymyg er mwyn taro’r nod.

'Crossing Borders'


Y Cymro – 28/01/11

Blas Cymreig iawn fu ar ddanteithion dramatig yr wythnosau diwethaf a hynny rhwng orig ddiddan yng nghwmni’r bythol brydferth Siân Phillips yn y Wilton’s Musical Hall, a drama gan J.B.Priestly wedi’i osod yng Ngogledd Cymru yn y 30au.

Gosgeiddig a hudolus, dau air sy’n dod i gof wrth wylio a phrofi dawn a phresenoldeb yr actores, a’r gantores Siân Phillips, a fu’n diddanu cynulleidfaoedd yn Neuadd Gerddorol unigryw’r Wilton’s yma yn Llundain o dan y teitl ‘Crossing Borders’. Plethiad o straeon personol a chaneuon perthnasol oedd yr awr a hanner o gyngerdd di-dor, o ganeuon swynol Coward, Porter, Sondheim i straeon gwir am Richard Burton a Marlene Dietrich. Uchafbwynt y noson imi’n bersonol oedd datganiad digyfeiliant Siân o’r Emyn ‘Calon Lân’ yn y Gymraeg, a dderbyniodd gymeradwyaeth frwd y gynulleidfa Eingl Cymreig.

Cafwyd datganiadau cofiadwy hefyd o’r Clasur ‘Falling in Love Again’ a ‘Madeira M’Dear’, heb sôn am ‘The boy from …’ gan Sondheim, sy’n gorffen gyda’r tro sydyn Cymreig ar y diwedd, wrth i’r bachgen symud i ‘Lanfairpwllgwyngyll…’

‘Crossing Borders’ yw’r diweddara mewn cyfres o nosweithiau cabaret gan y gantores o Ddyffryn Aman, a hir y pery’r daith. Gyda newidiadau ar droed yn ein Theatr Genedlaethol, mawr hyderaf y gwelwn ni Siân yn serennu mewn cynhyrchiad ar lwyfannau Cymru, yn y dyfodol agos iawn, er mwyn llwyr werthfawrogi cyfraniad a phresenoldeb ei gyrfa ddisglair.

Friday, 21 January 2011

'The Glass Menagerie'




Y Cymro – 21/01/11

Ac i’r bythol boblogaidd Young Vic yr es i weld addasiad o’r clasur gan Tennessee Williams, ‘The Glass Menagerie’. O gyrraedd y theatr, fu bron imi orfod codi i holi os oedd yna berfformiad y prynhawn hwnnw, gan fod holl oleuadau’r tŷ ymlaen, a’r llwyfan yn debycach i ystafell ymarfer. Ond gyda chyrhaeddiad y prif gymeriad ‘Tom’ (Leo Bill), sef mab y teulu a phrif lais y stori, a’i gyflwyniad llawn i’w deulu a’r ddrama, gyda’r geiriau dewisedig doeth : "Yes, I have tricks in my pocket, I have things up my sleeve. But I am the opposite of a stage magician. He gives you illusion that has the appearance of truth. I give you truth in the pleasant disguise of illusion." - fe godwyd y llen, fe ddiffoddwyd y goleuadau ac fe gafodd y theatr ei drawsnewid wrth i ‘Tom’ ymuno â’i fam dros ben llestri caled ‘Amanda’ (Deborah Findlay) a’i chwaer nerfus a swil ‘Laura’ (Sinead Matthews) ar gyfer yr olygfa gyntaf wrth y bwrdd bwyd.

Mewn drama sy’n llawn tyndra teuluol, a dialog barddonol, y peryg ydi i’r cyfan, weithiau, fynd yn drech na’r gwyliwr; cryfder y cyfarwyddwr Joe Hill-Gibbins oedd i gadw’r cyfan i lifo a’n diddanu, a hynny’n bennaf drwy amrywio’r digwydd, a chynnwys mwy o driciau llwyfan oedd yn ychwanegu at naws y thema. Roedd chwarae ar amwyster yr ymwelydd hefyd yn llwyddiannus, wrth i sylw pawb gael ei droi at ddrws arbennig, fry uwchben y digwydd. Felly hefyd gyda’r trac sain drawiadol a grëwyd ar gyfer y ddrama, ac a gafodd ei berfformio’n fyw gan y piano a’r gwydrau o ddŵr oedd yn cael eu hanwesu i greu sŵn iasol , oedd yn cyfleu hud a lledrith y werin wydr i’r dim.

Cyflwyniad cofiadwy, o Glasur o ddrama, fydd hefyd yn aros yn y cof. Cychwyn cryf felly i’r arlwy yn 2011.